สมุนไพรบำรุงร่างกาย

 

 

บำรุงร่างกาย

            ใช้ในกรณีที่สัตว์มีอาการโทรมเนื่องจากการใช้งาน คลอดลูกใหม่สัตว์ที่ไม่ค่อยกินหญ้า ผอม ขนหยอง ซึ่งมีอาการเหมือนเป็นพยาธิ ส่วนมากชาวบ้านจะใช้ตำรายา ที่มีส่วนประกอบหลายชนิดซึ่งเมื่อนำมาศึกษาจากตำรายา พบว่า ในแต่ละตำหรับจะมีสมุนไพรที่เป็นยาอายุวัฒนะช่วยเจริญอาหาร เช่น บอระเพ็ด สมุนไพรที่แก้ท้องอืด ขับลม เช่น เครือตูดหมา ตูดหมู บางชนิดฆ่าพยาธิ เช่น ลูกยอ ใบคูน ตาลหม่อน เป็นต้น

 

ตำรับที่ 1  บอระเพ็ด

            

 

ชื่อวิทยาศาสตร์ :   Tinospora crispa  (L.) Miers ex Hook.f.& Thomson

 

วงศ์ :   Menispermaceae

 

ชื่อท้องถิ่น :  ตัวเจตมูลยาน เถาหัวด้วน  หางหนู จุ่งจิง เครือเขาฮอ  เจตมูลหนาม

 

ลักษณะทางพฤกษศาสตร์ :  ไม้เถาเลื้อยพาดพันต้นไม้อื่น เถากลมมีขนาดใหญ่เป็นปุ่มปม สีเทาอมดำ มีรสขม เปลือกลอกออกได้ ใบ เป็นใบเดี่ยว ออกเรียงสลับ รูปหัวใจ ขอบใบเรียบ แผ่นใบเรียบ สีเขียว ก้านใบยาว 8-10 ซม. ดอก ออกตามซอกใบ ดอกแยกเพศอยู่คนละช่อ ดอกสีเขียวอมเหลือง มีขนาดเล็กมาก ผล รูปทรงค่อนข้างกลม สีเหลืองหรือสีแดง

การเจริญเติบโต  :  ขึ้นได้ในดินธรรมดาทั่วไป  และเกิดได้ทุกภาคของประเทศไทย   ขยายพันธ์ได้โดยการตัดเถาไปปักชำก็ขึ้นได้

 

ส่วนที่ใช้ : ราก ต้น ใบ ดอก ผล ส่วนทั้ง 5  เถาสด

 

สรรพคุณ :

 

ราก 

- แก้ไข้เหนือ ไข้สันนิบาต แก้ไข้พิษ ไข้จับสั่น

- ดับพิษร้อน ถอนพิษไข้

- เจริญอาหาร

 

ต้น

- แก้ไข้ แก้ไข้พิษ แก้ไข้กาฬ แก้ไข้เหนือ

- บำรุงกำลัง บำรุงธาตุ

- แก้อาการแทรกซ้อน ขณะที่เป็นไข้ทรพิษ

- แก้ไข้เพื่อโลหิต แก้เลือดพิการ

- แก้ร้อนในกระหายน้ำ แก้สะอึก แก้พิษฝีดาษ

- เป็นยาขมเจริญอาหาร

- เป็นยาอายุวัฒนะ

 

ใบ

- แก้ไข้ แก้ไข้พิษ แก้ไข้กาฬ แก้ไข้จับสั่น

- ขับพยาธิ แก้ปวดฝี

- บำรุงธาตุ

- ยาลดความร้อน

- ทำให้ผิวพรรณผ่องใส หน้าตาสดชื่น

- รักษาโรคผิวหนัง ผดผื่นคันตามร่างกาย

- ช่วยให้เสียงไพเราะ

- แก้โลหิตคั่งในสมอง

- เป็นยาอายุวัฒนะ

 

ดอก

- ฆ่าพยาธิในท้อง ในฟัน ในหู

 

ผล

- แก้เสมหะเป็นพิษ แก้ไข้พิษ

- แก้สะอึก

ส่วนทั้ง 5

 

บำบัดรักษาโรค ดังนี้

- เป็นยาอายุวัฒนะ แก้ปวดเมื่อย แก้ไข้ปวดศีรษะ รักษาฟัน รักษาโรคริดสีดวงทวาร ช่วยให้เจริญอาหาร แก้ฝีมดลูก ฝีมุตกิต แก้ร้อนใน รักษาโรคเบาหวาน ลดความร้อน แก้ดีพิการ แก้เสมหะ เลือดลม แก้ไข้จับสั่น

 

วิธีการทำสมุนไพรรักษาสัตว์

 

สูตรที่ 1

ส่วนผสม  :    บอระเพ็ด   เกลือ   น้ำปัสสาวะหรือน้ำซาวข้าว

วิธีปรุง  :   นำบอระเพ็ด 1 กิโลกรัมมาทุบ  เกลือ 3 กรัม  ผสมน้ำซาวข้าวและน้ำปัสสาวะคน ทิ้งไว้ 7 วัน

วิธีใช้  :  กรอกให้สัตว์กินได้ไม่จำกัดจะทำให้สัตว์กินหญ้าดี ขนจะเป็นมันแข็งแรง

 

สูตรที่ 2

ส่วนผสม  :    บอระเพ็ด  ลูกยอ   เถาตูดหมูดูดหมา  ใบขี้เหล็ก  ใบชุมเห็ดเทศ  ตาลหม่อน  เกลือ  น้ำ

วิธีปรุง  :   บอระเพ็ดลูกยอ เถาตูดหมูดูดหมา ใบขี้เหล็ก ใบชุมเห็ดเทศ ตาลหม่อน เกลือ นำทุกอย่างเท่าๆกัน เติมน้ำให้ท่วมดองไว้อย่างน้อย 3 วัน  ถ้าน้ำหมดสามารถเติมน้ำได้ จนกว่ายาจะจืด

วิธีใช้  :  ตักเอาน้ำกรอกให้สัตว์กิน ๒-๓ วัน ทำให้สัตว์กินหญ้าได้ไม่เลือก สุขภาพสมบูรณ์ ไม่มีพยาธิ ขนเป็นมันเงางาม ซึ่งจะเป็นการป้องกันโลกล่วงหน้า จะทำให้สุขภาพดี

 

สูตรที่ 3

ส่วนผสม  :    บอระเพ็ด  หัวหญ้าแห้วหมู  รากหญ้าคา  น้ำปัสสาวะ

วิธีปรุง  :   บอระเพ็ด หัวหญ้าแห้วหมู รากหญ้าคา เอาทั้ง ๓ อย่างมาทำให้ละเอียด จากนั้นนำไปแช่น้ำปัสสาวะ

วิธีใช้  :   กรองเอาแต่น้ำ นำไปกรอกให้สัตว์กิน ๑ ปล้องไม้ไผ่ เช้า เย็น

 

สูตรที่ 4

ส่วนผสม  :   บอระเพ็ด  เปลือกตูมกา  หัวผักหนาม  เกลือ  น้ำ

วิธีปรุง  :  นำทุกอย่างมาตำให้ละเอียด ใส่น้ำเกลือเล็กน้อย คั้นเอาน้ำ

วิธีใช้  :   ให้กินสัตว์กินเป็นยาบำรุง